Những chiếc ấm trà đẹp mê hồn

Những chiếc ấm trà đẹp mê hồn

Ngắm Những chiếc ấm trà đẹp mê hồn để thấy chứa đựng trong đó không chỉ là một chiếc ấm Pha trà Tân Cương Thái Nguyên, mà nó là nghệ thuật.

Từ xưa, Những chiếc ấm trà đẹp mê hồn vẫn là một nét văn hóa đặc sắc trong nghệ thuật và văn hóa trà Việt Nam. Thú vui uống chè Tân Cương Thái Nguyên vẫn được gìn giữ từ bao đời, trở thành văn hóa. Trong đó, bên ấm trà thơm đậm đà, người uống trà cùng chia sẻ và tình yêu cuộc sống, công việc học hành, hay công việc. Dù trong trà quán, trà đạo hay bên vỉa hè, trong mỗi mái ấm gia đình, ấm trà đã góp phần làm tăng vẻ đẹp của người thưởng trà, tô điểm cho cuộc sống của con người.

 

ấm trà hình đầu nâu xương chéo

Ấm trà kem

 

Ấm trà hình đóa hoa chuối rừng

ấm trà  sách

Ấm trà hình chim công

Ấm trà hình ống tre

Ấm trà ếch xanh

Ấm trà ngọc bích

ấm trà độc đáo

ấm trà hình nữ thần

ấm trà hoa văn

Ấm trà chứa được văn hóa bộ tộc

ấm trà cầu vòng bày sắc


Tản mạn bộ ấm trà cổ

Tản mạn bộ ấm trà cổ

Cùng chiêu một ấm trà Tân Cương Nhất phẩm 1kg, tản mạn bộ ấm trà cổ xưa mà vẩn vơ nghĩ về trà cụ cổ kim, thấy văn nhân ta do ngẫu hứng, học theo cũng đã cố gắng chơi trà một cách đầy nghệ thuật.

1. Nhấp chén trà thơm, tản mạn bộ ấm trà cổ thấy mang mang cùng những cái thú chơi mấy cái ấm cũ của các cụ ta xưa

  • Thế nên một ngày hòai cố nhân, ngồi gõ mõ với mấy bộ “Thứ nhất Thế Đức gan gà, thứ nhì Lưu Bội, thứ ba Mạnh Thần”. Ngày trời tháng Bụt, gặp lúc trái nắng trở trời với gió nồm, gió hanh, để rồi tự hứa sẽ cất bút thưởng trà làm thơ trăng gió. Nay, nhẩn nha nhìn chiếc ấm Bát Tràng với những hoa văn của văn hóa dân tộc chợt láo ngáo đụng tới trà kinh, trà đạo thì cứ như con kiến bò quanh miệng chén, hoặc giả như con kiến mày đậu cành đào, leo phải cành cộc lèo vào leo ra, thế nên chả dại. Thế rồi, lại nhẩn nha với Trà Kinh của Lục Vũ như lạc lõng vào rừng trà bao la bát ngát, thoai thoải bên sườn đồi mà hương trà bay quanh như một sự thể nghệ thuật lạ dường ấy.

Bộ chén trà cổ

Bộ chén trà cổ thuần Việt của nghệ nhân Lê Văn Kinh (Huế)

  • Xưa nay, văn nhân luôn coi nghệ thuật trà, thưởng trà hay trà cụ như một nghệ thuật để tôn sùng, để trinh phục. Chẳng thế mà, với những người này, trà cũng có năm, có tuổi, có tướng mạo, có kim, mộc, thủy, hỏa thổ, có mầu sắc, có hương vị và khí phách khác nhau. Lại chẳng thỏa mái cho mấy với Trà Đạo của Okakura Kakuro, rồi với vài nghi lễ như trói buộc, cũng như bỏ một nhúm trà vào ấm gọi là ngọc diệp hồi cung, tráng trà là cao sơn trường thủy, pha trà là hạ sơn nhập thủy, nhấc chén trà lên bằng ba ngón tay là tam long giá ngọc, đưa trà lên mũi hít hà thì cũng nên đưa từ phải qua trái, để được tôn vinh là chu du sông núi, đáy chén mùa đi nhịp tháng ngày xuân thu nhị dịp.
  • Chợt nghĩ, chỉ một chén trà bé bằng cái hột mít không thôi, các cụ ta xưa đã tốn nhiều giấy mực như cụ Nguyễn Trãi với “Tảo tuyết chỉ trà, hiên trúc hạ”, cụ thưởng trà nào có khác một thiền sư: “Thắp hương trước án bên mai lũy – Quét tuyết đun trà trước trúc hiên” hay trong “Vũ Trung tùy bút” của Phạm Đình Hổ thì “Trà tiên, rượu thánh”, hoặc giả trong “Hương Trà” của Đỗ Trọng Huề với trà ướp như trà sen, trà cúc.
  • Với Đại thi hào Nguyễn Du để lại cho đám hậu sinh với “Trà tầu, tửu quán” để sau này có…quán rượu. Lậm bàn thêm một chút nữa thì trong “Những chiếc ấm đất” của cụ Nguyễn Tuân, lão ăn mày nhấp một ngụm trà thấy có mùi vỏ trấu ở trong bã trà cũng khí hơi bị lọng cọng. Hoặc giả lão phá gần hết cơ nghiệp ông cha để lại vì cái thú uống trà thì cũng có hơi quá đáng chăng. Vì thế cho nên tạp ghi này chỉ bóp méo vo tròn, như gà què ăn quẩn cối xay với cụ Lê Qúy Đôn qua tập “Vân Đài Lọai Ngữ” cùng nhất thủy, nhị trà, tam bôi, tứ bình, ngũ quần anh vậy thôi.

Hình ảnh ấm tử sa đẹp

Hình ảnh ấm tử sa uống trà xưa

2. Trước đèn đọc sách thấy thưởng trà chẳng ngon sơi, nào quạt than, đun nước, pha trà tân cương thái nguyên, than phải là than đá, than quả bàng.

  • Bôi đây là chén, chén đây là chén quân, chén tống. Bình không thể là bình thiếc mà là ấm Nghi Hưng. Còn “ngũ quần anh” chẳng thể thiếu vắng độc ẩm, song ẩm với ngưu ẩm này kia. Đã chìm đắm với gợn sóng trong chén trà, lại liên tưởng đến chè mạn và có người đã căc cớ hỏi cớ sự gì lại gọi là “chè” để gây ra một cuộc bút chiến dài mệt nghỉ, sư nói sư phải, vãi nói vãi hay. Hay lá gì bỏ vào nồi nấu được gọi là chè, như chè xanh, chè vối, chè tươi. Nhưng chung cuộc thì giản dị và cũng dễ hiểu thôi, là người miền Trung kêu trà là…chè, rắc rối mô tê chi cho mệt.
  • Theo An Nam Chí Lược của sử gia Lê Tắc có ghi “Vào tháng 5 năm thứ 8 niên hiệu Khai Bảo, Định Liễn có tiến cống nhà Tống sừng tê giác, ngà voi và trà…lưỡi chim”. Lần mò sách Địa Dư Chí Lược của cụ Nguyễn Trãi, ấy là trà Tước Thiệt, còn gọi là trà móc câu hay trà mi thuộc Châu Ô, Châu Lý. Cũng theo sử thi, trà Việt phát triển vào đời vua Lý Nhân Tông với Viên Chiếu Thiền Sư, sau này cụ Nguyễn Du, cụ Nguyễn Khuyến đã đẩy đưa phong thái uống trà lên cao như một thú tiêu dao phóng đãng. Và cực thịnh vào thời vua Tự Đức cùng câu thơ thi xà con thuyền Nghệ An, vì rằng ấm trà phải đặt tự bên Tầu và được phong tước hầu như…người vậy.
  • Khởi đầu từ chúa Trịnh Sâm, người được coi là trà sư của nghệ thuật uống trà, tự nhận mình là “trà nô”, với chén bạch định hay bạch trản ký hiệu “Nội Phủ”. Sau đó, cụ Nguyễn Du mang về cho vua Gia Long bộ ấm “Giáp Tý 1804”, riêng cụ có bộ Mai Hạc với hai câu thơ “Nghêu ngao vui thú yên hà, mai là bạn cũ hạc là người quen”. Tiếp đến vua Minh Mạng có bộ “Chữ Nhất”, vua Thiệu Trị với bộ “Mãn Hoa Tùng Đình” và vua Tự Đức cùng bộ “Ngọan Hảo”. Từ các bộ ấm của các quan, sau rơi rớt lại trong dân gian qua cụ Tú, cụ Cử, cụ Nghè…
  • Các cụ xem bộ ấm trà như vật gia bảo để đi vào giai thoại: Như cụ cử Lưu làng Nguyệt Ánh, tỉnh Hà Đông, cụ có bộ ấm trà “Bạch định” để không thì trắng cả trong lẫn ngoài, nhưng nếu rót trà vào ấm thì hiện lên một bức họa “Thanh sơn bạch vân” thêm bốn câu thơ nhỏ li ty, mỗi câu ở mỗi chén. Để thưởng ngoạn bộ chén trà văn kỳ thanh, bất tướng kỳ hình có cái tên “Kim tiên kỳ ngoạn” còn được gọi là bộ “Long linh” từ đời Minh Vĩnh Lạc, khi soi dưới ánh sáng mặt trời thấy “lưỡng long tranh châu”, nét như sợi chỉ và phủ ngoài một lớp men nên nhìn sơ qua chỉ thấy mầu trắng không. Khi nào rót trà, nhìn vào lòng chén, sẽ thấy hai con rồng cử động và ngo ngoe như thật.

Một số dụng cụ pha trà Thái Nguyên

Một số dụng cụ pha trà Thái Nguyên

Một số dụng cụ pha trà Thái Nguyên rất đa dạng. Xong một số dụng cụ cơ bản bao gồm bình đun nước, ấm hãm trà, chén trà, khay đựng và thìa lấy trà.

  • Với những người mê trà, sành trà và chơi trà, ai cũng cố gắng sở hữu cho mình một bộ bàn trà đa năng độc độc đáo với nhiều thiết bị từ bình đun nước, bình tráng ấm chén, chén tống, chén quân, khay, thìa xúc trà… với rất nhiều chất liệu từ gỗ quý, trầm hương, đá, cho đến các loại đất nung, các thương hiệu trà cụ, đặc biệt là các loại ấm trà đã được cổ nhân tôn vinh, khắc dấu thương hiệu.
  • Tuy nhiên, với đa số chúng ta, và với phần đông người Việt, trà thái nguyên là một thức uống và các dụng cụ pha trà cũng rất đơn giản, chỉ bao gồm bộ ấm chén là đủ. Cũng có người cầu kỳ hơn chút thì có thêm thìa lấy trà, khay đựng ấm chén, bình tráng ấm chén… Dưới đây, chè Minh Cường xin giới thiệu một số dụng cụ cơ bản để pha trà Thái Nguyên theo như quan sát thực tế của chúng tôi.
  • am-tu-sa-tay-thi

Ấm tử sa Tây Thi

Các dụng cụ pha trà tân cương thái nguyên cơ bản

  1.  Ấm pha hãm trà: Bạn có thể dễ dàng mua được bộ ấm chén để pha trà mời khách. Đặc biệt, với người miền bắc bộ ấm chén gốm sứ Bát Tràng hay một số thương hiệu gốm sứ cũng rất thuận tiện. Cần chọn các loại ấm từ đất nung, nắp đậy kín, vòi thông thoáng, thấp hơn miệng ấm, quai dễ cầm, hình dáng bắt mắt, có những họa tiết trang trí càng thú vị. Mọi người cũng nên lựa chọn ấm pha trà với thể tích phù hợp với nhu cầu, lượng khách thường xuyên, nếu ấm độc ẩm thì nhỏ, ấm khách khứa cho 4 -6 người hay trên 10 người thì cần có thể tích ấm tương ứng. Bạn cũng có thể mua ấm tử sa là loại ấm trà được nhiều người ưa chọn.
  2. Chén trà Thái ngon: Thông thường, chén trà đi theo ấm trà, một bộ chén phổ thông gồm 6 chiếc chén nhỏ. Các cụ ta thường uống trà bằng chén hạt mít, với chất liệu đất nung. Với nhiều người, họ chọn cả 1 chén tống và 5 chén quân, 3 chén quân, chiết trà từ ấm sang chén tống rồi chia đều cho các chén quân. Việc sử dụng chén tống trong pha trà hơi cầu kỳ, nếu không khéo dễ làm vương vãi nước. Nên nhìn chung người sử dụng thường rót thẳng trà ra các chén, hết lại tiếp. Trong câu chuyện dài, trà đỡ bị nguội lạnh.
  3. Bộ trà cụ thông dụng

    Bộ trà cụ thông dụng

  4.  Khay đựng ấm chén: Cũng thông thường, các cụ đã làm ấm chén thì lại làm theo một chiếc khay bằng gốm sứ, đất nung. Bạn cũng có thể đặt một bộ khay bằng đá, bằng gỗ với những họa tiết văn hóa, tránh để trà rơi rớt ra bàn. Khay cũng cần làm sao có thể dễ ràng cọ rửa, không bắt màu nước trà, nếu không sẽ bí ố vàng bởi màu nước trà, gây mất thẩm mỹ.
  5. Thìa xúc trà: Theo chúng tôi, chúng ta cần có một chiếc thìa xúc trà bằng gỗ để bảo đảm hợp vệ sinh. Đôi khi, chúng ta đang làm dở việc gì nếu dùng tay lấy trà từ hộp, túi bỏ vào ấm sẽ khiến trà bị lẫn tạp chất, bụi bẩn và dẫn tới hỏng phần trà chưa sử dụng. Đây cũng là cách để giữ vệ sinh, bảo vệ sức khỏe, và làm hài lòng cả những người khách khó tính, hay sạch sẽ kinh điển.
  6.  Dụng cụ pha trà khác: bạn cũng cần có một chiếc bình sứ, thùng nhựa hay bất cứ thứ gì để cạnh để dễ dàng đựng phần bã trà, phần nước rửa trà hay các loại nước thừa, trà rơi vãi trong quá trình pha, hãm. Cũng nên có một tấm khăn mềm khô để lau tay và lau bàn trà. Trà ngon mà bộ trà cụ cũng đẹp thì làm cho người thưởng trà cũng cảm thấy hào hứng, sảng khoái hơn, phát huy hết cái ngon, cái đẹp của nghệ thuật uống trà. Nếu không có điều kiện, bạn có thể mua bộ bàn trà đa năng, hiện được nhiều doanh nghiệp chào bán.